Autor: Andrzej Paszkowski

Rezerwat Skalny im. Jana Czarnockiego w Kielcach

Jest to najmniejszy rezerwat przyrody na terenie Kielc, ma powierzchnię nieco ponad pół hektara. Został utworzony w 1952 roku i ma charakter ścisły. Pierwszym geologiem, który opisał fałd ślichowicki był Jan Czarnocki. On też postawił wniosek o wzięcie tego obiektu pod ochronę. Cel ochrony: „Zachowanie ze względów naukowych i dydaktycznych odkrywki skalnej, przedstawiającej interesujący fragment tektoniki hercyńskiej Gór Świętokrzyskich w postaci charakterystycznie i silnie przefałdowanych skał wapiennych, częściowo margli i łupków fransu facji łysogórskiej oraz porastającej ten teren roślinności zielnej i krzewiastej”.

W chwili utworzenia rezerwat znajdował się daleko poza miastem, obecnie leży w dużej dzielnicy mieszkaniowej. Jak ważny jest to obiekt może świadczyć fakt, że jego zdjęcia znajdują się w wielu podręcznikach do geografii.

W skład rezerwatu wchodzi profil geologiczny odsłonięty przy eksploatacji kamienia we wschodniej części nieczynnego obecnie kamieniołomu. Profil ten z obalonym fałdem skalnym obrazuje procesy tektoniczne. Fałd ten powstał pod wpływem sił działających z północy, a miało to miejsce pod koniec ery paleozoicznej, kiedy to cały obszar Gór Świętokrzyskich został wydźwignięty i silnie pofałdowany. Wielkie wartości dydaktyczne rezerwatu polegają na wyjątkowo wyrazistej formie wykształcenia fałdów.

Tekst pochodzi z przewodnika „Kielce. Niezwykłe miejsca” – autor: Michał Paszkowski

Rezerwat Wietrznia im. Zbigniewa Rubinowskiego w Kielcach

Wietrznia to były kamieniołom, jeden z największych w regionie świętokrzyskim. Obecnie jest to rezerwat częściowy o powierzchni prawie 18 hektarów, został utworzony w 1999 roku, cel ochrony: „Zachowanie ze względów naukowych i dydaktycznych zespołu wyrobisk odsłaniających profile wapieni dewońskich. Stanowisko bogatych i dobrze zachowanych skamieniałości dewońskich”.

Rezerwat Wietrznia należy do bardzo ważnych i niezwykle cennych odsłonięć geologicznych o znaczeniu wykraczającym poza region świętokrzyski. Badania tego terenu były prowadzone od końca XIX wieku. Po zakończeniu eksploatacji planowano utworzenie zespołu muzealno-sportowego, między innymi w wyrobisku miała stanąć hala sportowa w kształcie samolotu. Wiele miejsca w swej pracy naukowej poświęcił Wietrzni Zbigniew Rubinowski, geolog z Kielc. Między innymi opracował koncepcję muzeum geologiczno-górniczego z uwzględnieniem programu zagospodarowania kamieniołomów Wietrznia-Międzygórze.

Wietrznia jest stanowiskiem niezwykle bogatej i dobrze zachowanej fauny dewońskiej. Opisano z tego miejsca kilkadziesiąt gatunków skamieniałości, między innymi koralowce czteropromienne, gąbki krzemionkowe, ramienionogi, liliowce. Na terenie całego rezerwatu występują zjawiska krasowe, zarówno krasu kopalnego, jak i współczesnego. W wielu miejscach na skutek działalności krasowej występują osuwiska. W chwili obecnej udokumentowano na Wietrzni 5 schronisk skalnych i jaskiń, z których najdłuższa „Jaskinia na Wietrzni” liczy 60 metrów. Jaskinia o podobnej długości – „Lisia Jama” została zniszczona w latach 60-tych XX wieku w czasie eksploatacji kamieniołomu.

W pobliżu rezerwatu znajduje się Centrum Geoedukacji.

Tekst pochodzi z przewodnika „Kielce. Niezwykłe miejsca” – autor: Michał Paszkowski

Rezerwat Kadzielnia w Kielcach

Kadzielnia to charakterystyczne dla krajobrazu Kielc wzgórze o wysokości 295 m npm usytuowane w południowej części miasta. Na zboczach wzniesienia występowały rośliny służące do sporządzania kadzideł – stąd nazwa. Od XVIII wieku wydobywano tu wapienie dla celów budowlanych. W roku 1886 wybudowano trzy piece do wypalania wapna. W 1938 roku zakłady Kadzielni zatrudniał 200 pracowników, którzy wydobywali skałę wapienną do produkcji nawozów, topnika dla przemysłu hutniczego, wapienia dla przemysłu cukrowniczego i mieliwa wapiennego dla hut szkła.

Tworzące Kadzielnię wapienie powstały w erze paleozoicznej, w okresie młodszego dewonu. Zawierają bardzo bogatą i różnorodną faunę kopalną, zostały tu odnalezione między innymi nieznane wcześniej z obszaru Polski gatunki ryb pancernych. Ponieważ procesy krasowe rozwijały się w obrębie wapieni dewońskich w ubiegłych epokach geologicznych, dlatego kras występujący na Kadzielni określa się mianem kopalnego. Ochroną rezerwatową objęta jest Skałka Geologów, będąca szczytem pierwotnego wzgórza, jest to rezerwat ścisły o powierzchni 0,60 ha.

Pierwszy rezerwat został utworzony w 1931 roku na podstawie umowy między Delegatem Ministerstwa Oświaty do Spraw Ochrony Przyrody, a właścicielem kamieniołomu. Po wojnie rezerwat został utworzony w 1946 roku orzeczeniem Wojewody Kieleckiego. Od 1962 roku zaprzestano eksploatacji kamieniołomu, a cały teren przystosowano dla celów rekreacyjno-wypoczynkowych.

Kadzielnia nie od dziś jest miejscem spacerów i zainteresowania turystów. W 1824 roku powstał pierwszy projekt urządzenia na Kadzielni parku i ogrodu botanicznego. Ale rozpoczęcie realizacji tego planu nastąpiło dopiero w latach siedemdziesiątych XX wieku. Wybudowano sieć alejek spacerowych i punkty widokowe. W wyrobisku, w pobliżu rezerwatu powstał amfiteatr na 5000 miejsc oddany do użytku w 1971 roku w czasie obchodów IX wieków Kielc. Przez pewien czas funkcjonowało w nim szerokoekranowe kino, a tradycyjnie odbywają się tu koncerty Harcerskiego Festiwalu Kultury Młodzieży Szkolnej, który organizowany jest w miesiącach wakacyjnych.

Na tzw. wzgórzu harcerskim 22 lipca 1979 roku odsłonięto pomnik Bojowników o Narodowe i Społeczne Wyzwolenie. Dno wyrobiska przez wiele lat wypełniała woda, dodająca uroku temu miejscu. Kolor wody sprawił, że jezioro uzyskało nazwę Szmaragdowego. Po utworzeniu się leja depresyjnego woda na wiele lat zanikła, ale ostatnio znów wypełnia dno wyrobiska. Kadzielnia to także znakomity punkt widokowy na okolicę.

Kadzielnia to przede wszystkim ciekawy obiekt ze względów geologicznych, występują tu wykształcone wapienie rafowe zawierające wiele skamieniałości korali ramienionogów, głowonogów i ryb pancernych, zjawiska tektoniczne i mineralizacyjne w formie luster tektonicznych. Na Kadzielni obok krasu kopalnego występują zjawiska krasowe w postaci schronisk, lejów i jaskiń, których jest tu 25. 16 jaskiń znajduje się w Skałce Geologów, 9 w ścianie wschodniej dawnego kamieniołomu i 1 w pobliżu amfiteatru.

Najdłuższą jaskinią na Kadzielni była Szczelina, która miała 180 metrów długości. Prowadziły do niej dwa otwory znajdujące się we wschodniej ścianie, odsłonięte podobnie jak większość w czasie eksploatacji wapieni. W 1959 roku jaskinia została spenetrowana przez kieleckich speleologów: W. Króla i B.W. Wołoszyna, potem przez kilka lat prowadzono w niej obserwacje mikroklimatyczne i faunistyczne. Tylko gdzieniegdzie spotkać można niewielkie nacieki w postaci polew. W latach sześćdziesiątych XX wieku, zaraz po odkryciu jaskini, zobaczyć można było niewielkie stalaktyty. W jaskini znajdowały się komory o dużych rozmiarach, na przykład Wysoka mająca 8 metrów wysokości i 5 metrów długości. Bogata jest fauna jaskini. Stwierdzono tu występowanie nietoperzy: nocka dużego, nocka rudego, gacka szarego, nocka Natterera, nocka Brandta, gacka brunatnego, mopka, mroczka późnego. W jaskini obserwowano występowanie pająków, muchówek, motyli i równonogów.

Tekst pochodzi z przewodnika „Kielce. Niezwykłe miejsca” – autor: Michał Paszkowski

Druk 3D i wszystko dla przemysłu metalowego na Targach Kielce [ZDJĘCIA]

Osiem imprez targowych odbywa się jednocześnie w Targach Kielce – wszystkie związane z przemysłem metalowym. Jednak chyba największe zainteresowanie tłumy odwiedzających wzbudzają odbywające się jednocześnie Dni Druku 3D – w ciągu kilku minut takie urządzenie potrafi „wyczarować” z plastiku w każdym kolorze tęczy dowolny zaprojektowany komputerowo przedmiot.

Od 9 do 11 marca 2016 w Targach Kielce odbywają się następujące wystawy:

  • IX Targi Obróbki Blach i Cięcia STOM-BLECH & CUTTING
  • III Targi Laserów i Technologii Laserowych STOM-LASER
  • IX Targi Obróbki Metali, Obrabiarek i Narzędzi STOM-TOOL
  • XI Międzynarodowe Targi Technologii i Urządzeń dla Spawalnictwa SPAWALNICTWO
  • III Targi Wirtualizacji Procesów WIRTOPROCESY
  • VII Targi Technologii Antykorozyjnych oraz Ochrony Powierzchni EXPO-SURFACE
  • IX Targi Pneumatyki, Hydrauliki, Napędów i Sterowań PNEUMATICON
  • XXII Targi Przemysłowej Techniki Pomiarowej CONTROL-STOM

… no i oczywiście – Dni Druku 3D.

Zdjęcia: Michał Paszkowski

Jak wygląda prawosławna Wielkanoc? Ikony w Muzeum Wsi Kieleckiej [ZDJĘCIA]

W kieleckim Dworku Laszczyków 8 marca otwarta została wystawa „Prawosławne Święta Wielkanocne i Ikona karpacka – między wschodem a zachodem” prezentująca tradycję prawosławnych Świąt Wielkiej Nocy. Wystawę można oglądać do 10 kwietnia 2016.

Wśród eksponatów jest unikatowa płaszczenica z 1756 roku oraz dwustronny krzyż malowany z XVIII wieku – wypożyczone z Parafii Grekokatolickiej pod wezwaniem Jozafata w Lublinie. Na wystawie prezentowane są ikony z XVIII wieku oraz kopie ikon pochodzące z muzeów w Sanoku autorstwa Jerzego Wojtowicza, który podczas wenisażu wystawy opowiadał sztuce ikonopisania. Zobaczyć można 17 ikon jego autorstwa, które nawiązują m.in. do stylistyki ikon karpackich pochodzących z 2. połowy XVI i początku XVII wieku. Oprócz ikon na wystawie jest sporo akcentów świątecznych takich jak święconka, pisanki i świąteczne potrawy.

Zdjęcia: Michał Paszkowski